Przejdź do głównej treści

Dwór w Zalesiu

dwór w Zalesiu 2003
Autor: Andrzej Rola-Stężycki, 2003 r.
Informacje ogólne
Rodzaj obiektu:
Dwór
Numer rejestru zabytków:
204/4
Data wpisu do rejestru:
14 kwiecień 1983
Stan zachowania:
Odrestaurowany
Zastosowanie:
Własność prywatna

Historia dworu w Zalesiu

Zalesie wzmiankowane było po raz pierwszy w dokumentach pisanych w 1421 roku. W 1576 roku w Zalesiu płacili podatki z dwóch łanów kmiecych: Jerzy i Mateusz Oborscy oraz Prokop Zaleski. W 1674 roku dobra dziedziczyli: Turowski, Zaleski, Mirski, Oborski i burgrabia Grotowski.

Wieś stanowiła część dóbr Odrzywołek, od których oddzielono ją w 1860 roku. W 1863 roku jako właściciela wymienia się Bronisława Miniewskiego (1836-1901).

Zalesie w połowie XIX wieku należało do Chudzińskich. Potem przeszło na Dehnelów, a potem na Handzlewiczów. W 1905 roku majątek był w posiadaniu księcia Zdzisława Lubomirskiego (1865-1943). Ostatnim przedwojennym właścicielem był Tadeusz Słubicki.

Historia po 1945 roku

Po zakończeniu II wojny światowej dwór został przejęty przez Państwową Radę Narodową w Grójcu i udostępniony jako mieszkania dla prywatnych osób. W 1987 roku zakupiony przez osobę prywatną, która jest właścicielem do dziś. Dwór wyremontowano po 1990 roku.

Architektura

Dwór w Zalesiu został wybudowany między 1860 a 1870 rokiem dla Chudzińskich. Budynek jest murowany z cegły i otynkowany. Został założony na planie prostokąta. Jest parterowy z piętrową częścią środkową zryzalitowaną z obu stron, która jest opięta korynckimi pilastrami wielkiego porządku, dźwigającymi belkowanie. Zwieńczenie tworzą trójkątne frontony dekorowane, podobnie jak gzyms, modylionami. W elewacji ogrodowej znajduje się triada półkoliście zamkniętych porte-fenêtres. Sionka w elewacji frontowej opięta jest jońskimi pilastrami i półkolumnami, o półkoliście wykrojonych oknach i odrzwiach. Z dworem powiązany jest łącznikiem pawilon w formie nieregularnej willi włoskiej z czworoboczną wieżą. Na korpusie dworu dachy są trójspadowe, a część środkową pokrywa dach dwuspadowy.

Źródła wiedzy

Fragment przewodnika Dwory i pałace Mazowsza: powiat grójecki, wyd. II, 2026 r., Nina Herzberg-Zielezińska

Data publikacji artykułu:

05 lipiec 2026
dwór w Zalesiu 1980 r.
Dwór w Zalesiu, 1980 r.
Autor: W. Czerniewski, Ewidencja parkowa
dwór w Zalesiu 2003 r.
Dwór w Zalesiu, 2003 r.
Autor: Andrzej Rola-Stężycki
dwór w Zalesiu 2007 r.
Dwór w Zalesiu, 2007 r.
Autor: Piotr Libicki