Historia dworu w Falęcinie
Falęcin był gniazdem rodowym Falęckich herbu Belina. Po raz pierwszy wzmiankowany w księgach czerskich w 1429 roku.
W 1803 roku Falęcin zakupił lekarz Franciszek Leopold de la Fontaine (Lafontaine, 1756-1812) wraz z Sewerynem (ur. ok. 1750) i Jadwigą z Grzegorzewskich (ur. ok. 1750), małżonków Szamota. W 1820 roku majątek przeszedł na własność Zofii de la Fontaine zamężnej Hauke (1796-1831) i jej siostry Wiktorii zamężnej Słupecka (1797-1849), która to już w roku 1826 w wyniku podziałów rodzinnych, stała się jedyną właścicielką tych dóbr, a które też w tym samym roku przekazała swojemu mężowi pułkownikowi Kazimierzowi Słupeckiemu herbu Rawicz (1782-1832), będącemu dowódcą II Pułku Piechoty Liniowej Wojska Polskiego. Na mocy testamentu z 1833 roku majątek przeszedł na własność żony Kazimierza Wiktorii Słupeckiej z domu Lafontaine (1800-1849) i jej nieletnich wówczas dzieci.
W 1844 roku posiadłość została wystawiona na licytację. Tak opisuje ją „Gazeta Rządowa Królestwa Polskiego”:
Dobra ziemskie Falęcin. W okręgu Czerskim Gubernii Mazowieckiej położone, składające się z folwarku głównego Falęcin, wsi tegoż nazwiska, wsi Sikuty, folwarku Przyłom, gruntów zwanych Jaszczuty, o mile od miasta Grójca przy trakcie Warszawsko Krakowskim położonego, a 8 mil od miasta Warszawy odległego […] rozległości włók 51 morgów 8 prętów 40 miary nowopolskiej, gruntów dworskich od włościańskich odseparowanych […] z murowanym pałacem o piętrze karpiówką kryty, z domem folwarcznym, oficyną dworską murowaną, młockarnią murowaną karpiówką pokrytą, młynem, sieczkarnią, gorzelnią i browarem murowanymi z trzema stodołami, szopą . . . […].
Inna gazeta pisze: […] piękny pałacyk mieszkalny, jest w nich ogród angielski i fruktowy, sadzawka, gorzelnia w nowym systemie wymurowana […].
Majątek na licytacji nabył w 1844 roku Felicjan Huba. W 1861 roku dobra po nim odziedziczyli jego synowie – Stanisław Michał Antoni i Mieczysław Aleksander Hubowie. W 1867 roku wymienia się Zofię z Łąbeckich Huba, która była wierzycielką pewnej sumy na dobrach Falęcin.
Przed 1890 rokiem Falęcin zakupiła hrabina Maria Przeździecka z Tyzenhauzów (1827-1890). W 1904 roku majątek przeszedł na hrabiego Gustawa Przeździeckiego (1850-1909) i jego córkę Zofię (1879-1949), zamężną z Sewerynem księciem Czetwertyńskim (1873-1945). W tym samym roku dobra kupił Juliusz Bagniewski herbu Bawola Głowa (1840-1909), który brał udział w powstaniu styczniowym. W 1909 roku majątek po ojcu odziedziczył Dionizy Bagniewski (1882-1933). W 1916 roku jako współwłaścicieli majątku wymienia się Stefana Bagniewskiego i Antoninę Bagniewską. Od 1928 posiadłość była własnością Stanisława (1879-1945) i Leonii z Siemieńskich (1884-1954) małżeństwa Kobyłeckich herbu Godziemba. W 1932 roku majątek przeszedł na zięcia Kobyłeckich, Władysława Kempfi (ok. 1900-1981), który ożenił się z ich córką Marią (1907-1994).
Po zakończeniu II wojny światowej majątek użytkował i dzierżawił od Państwowego Funduszu Ziemi rządca Antoni Szczygielski. Od 1952 roku dwór użytkował Zespół Siedmiu Rolników. W 1960 roku mieściło się w nim kółko rolnicze. W 1975 roku dwór użytkowała spółdzielnia produkcyjna w Częstoniewie. Znajdował się w nim również sklep spożywczy GS. Później dwór przejęła gmina Grójec, która przeznaczyła obiekt na mieszkania. Wnętrza podzielono wówczas na 8-12 małych lokali komunalnych. Po opuszczeniu dworu przez lokatorów, wymagał on całkowitej rewitalizacji. W 1998 roku rozpoczął się pierwszy etap rekonstrukcji dworu. Po kilku latach prace jednak wstrzymano. Prawdziwa metamorfoza dworu nastąpiła dopiero w 2010 roku, kiedy zabytek trafił do nowego prywatnego właściciela. W ciągu dwóch lat dwór odzyskał dawny charakter.
Dwór w Falęcinie powstał w 2. ćwierci XIX wieku w miejscu wcześniejszej siedziby Grzegorzewskich. Nowy klasycystyczny dwór wybudowali Słupeccy. Projekt opracował w 1827 roku architekt pułkownik Wilhelm Henryk Minter (1777-1832), dyrektor budowli wojskowych w Królestwie Polskim, autor wielu wojskowych gmachów w Warszawie. Dwór jest budynkiem parterowym, z piętrową częścią środkową w formie filarowego portyku wgłębnego w wielkim porządku, zwieńczonego trójkątnym frontonem. Pomiędzy kondygnacjami znajduje się balkon piętra. Dwór nakryty jest dachem czterospadowym.
- W 1943 roku, po uwięzieniu przez Niemców, został zamordowany syn Stanisława i Leonii Kobyłeckich – Tadeusz, żołnierz AK.
Fragment przewodnika Dwory i pałace Mazowsza: powiat grójecki, wyd. II, 2026 r., Nina Herzberg-Zielezińska
Data publikacji artykułu:






Sklep
Ogłoszenia








