Dwór Żarnowiec

W 1220 r. książę pomorski Świętopełk zatwierdza klasztorowi w Oliwie dobra nadane przez jego poprzedników – w tym wsi Sarnowitz. W 1342 r. wielki mistrz Ludolf Kȍnig ponownie zatwierdza klasztorowi dobra oraz określa granice. W 1589 roku następuje kasata cystersek, w miejsce których sprowadzono benedyktynki z Chełmna. W roku 1834 następuje kolejna kasata klasztoru, folwark przechodzi w wolne posiadanie. W latach 1841-1878 właścicielem jest Ludwig Zelewski, który rozpoczyna budowę dworu klasycznego. W latach 1878-1906 jest to własność Bartelsa z Rugi, następuje wówczas rozbudowa dworu w stylu eklektycznym. Kolejne lata to okres od 1906 do 1924, kiedy to Rudolf Stenzel przebudowuje dwór, by w latach 1929-1939 stać się własnością Mazarskiego. Od 1939 do 1945 r. ma w nim siedzibę niemiecki zarząd wojskowy, po wojnie przyłączono folwark do Ośrodka Kultury Rolnej (z rolnictwem zresztą związany jest do dziś jako Ośrodek Hodowli Zarodowej w Prusewie).

Dwór o założeniu nieregularnym, 2-kondygnacyjnym, częściowo podpiwniczony, dach 2- spadowy, fundament ceglano-kamienny, ściany z cegły, stropy drewniane, obok spichlerz klasztorny, również zabytek.

• Opracowanie tekstu: Radosław Kamiński, w tym:
• Diecezja chełmińska. Zarys historyczno-statystyczny, Pelplin 1928.
• Gmina Puck…Piękno odkryte. 20-lecie samorządu, red. Jan P. Dettlaff, Puck-Bydgoszcz 2010.
• Radosław Kamiński, Szlakiem dworów i pałaców Północnych Kaszub, Wejherowo 2006.
• Franciszek Mamuszka, Ziemia Pucka. Przewodnik Krajoznawczy, Warszawa 1989.
• Mieczysław Orłowicz, Ilustrowany przewodnik po ziemi kaszubskiej, Lwów-Warszawa 1924.
• Franz Schultz, Dzieje powiatu wejherowskiego i puckiego z 1907 r., tłumaczenie z 2011 r., Gdańsk-Wejherowo.
• Piotr Skurzyński, Radosław Kamiński, Dziedzictwo kulturowe Północnych Kaszub, Wejherowo 2008.

Zdjęcie: Radosław Kamiński (udostępniono za zgodą autora).