Przejdź do głównej treści

Historia dworu w Żyrowie

Żyrów był gniazdem rodowym Żyrowskich herbu Wilczekosy. Wzmiankowany po raz pierwszy w dokumentach pisanych w 1414 roku. W 1576 roku wymieniany jest Adam Zerowski, który płacił podatki z 3 łanów kmiecych.

Pod koniec XVIII wieku Żyrów był własnością książąt Sanguszków. W 1867 roku jako właściciel wymieniany jest Zygmunt Łączyński herbu Kościesza. W 1869 roku wymienia się Zofię Łączyńską z Mikorskich. W latach 20. XX wieku właścicielem majątku był Eugeniusz Przeobrażeński. Po nim posiadaczką była jego żona Waleria Przeobrażeńska.

Historia po 1945 roku

Po 1945 roku majątek został rozparcelowany i przeszedł na własność Państwowego Funduszu Ziemi. W 1980 roku znajdowała się tu baza hodowli byków, która podlegała Państwowemu Gospodarstwu Rolnemu w Darlewie. W dworze ulokowano kilka rodzin.

Obecnie dwór jest w złym stanie technicznym. Pomimo tego jest nadal zamieszkały.

Architektura

Dwór w Żyrowie zbudowany został na początku XX wieku bądź w okresie międzywojennym. Jest to budynek parterowy, pokryty dachem naczółkowym z drewnianym, czterosłupowym gankiem, który prowadzi do wejścia. Jest typowym przykładem drobnoszlacheckiego dworu.

Źródła wiedzy

Fragment przewodnika Dwory i pałace Mazowsza: powiat grójecki, wyd. II, 2026 r., Nina Herzberg-Zielezińska

Data publikacji artykułu:

05 lipiec 2026
dwór w Żyrowie 1980 r.
Dwór w Żyrowie, 1980 r.
Autorzy: K. Wiśniewska, T. Gryniewicz, Ewidencja parkowa
dwór w Żyrowie 2003 r.
Dwór w Żyrowie, 2003 r.
Autor: Andrzej Rola-Stężycki
dwór w Żyrowie 2007 r.
Dwór w Żyrowie, 2007 r.
Autor: Piotr Libicki
dwór w Żyrowie elewacja ogrodowa 2016 r.
Dwór w Żyrowie, 2016 r.
Autor: Rafał Terkner
dwór w Żyrowie elewacja frontowa 2016 r.
Dwór w Żyrowie, 2016 r.
Autor: Rafał Terkner
dwór w Żyrowie elewacja boczna 2016 r.
Dwór w Żyrowie, 2016 r.
Autor: Rafał Terkner