Historia dworu w Budziszynku
Wieś Budziszynek była wspomniana po raz pierwszy w 1479 roku jako Budzischino Minor.
W 1674 roku majątek należał do: Zawiszy, Gozdzkiego i Ogrodzieńskiego, a w 1679 roku do Grzegorzewskiego. W 1880 roku dobra Budziszynek wraz z folwarkiem Zawady zajmowały 1556 mórg. Około 1870 roku w Budziszynku znajdował się niewielki, ale urokliwy dwór, który Bronisława Agnieszka Lasocka z Łuszczewskich herbu Pierzchała (1835-1921) zakupiła dla swojego syna Antoniego Lasockiego herbu Dołęga (ur. 1856) i jego żony Marii.
W 1905 roku właścicielem 140-hektarowego majątku był Tomasz Kwilowski, który w połowie lat 20. XX wieku sprzedał posiadłość Marii Korwin- Krukowskiej z Czarnowskich i jej mężowi Tomaszowi Krukowskiemu, właścicielom sąsiadujących dóbr Budziszyn Mały. Jerzy Roszkowski nabył posiadłość od Krukowskich, a następnie przekazał ją swojemu synowi Jerzemu. W 1958 roku Jerzy Roszkowski sprzedał rozparcelowany majątek Tadeuszowi Ozyrze, którego rodzina wywodziła się z Prus, a osiadła w okolicach Kazimierza Dolnego nad Wisłą. Pozostałości folwarku zostały przekazane kółku rolniczemu.
Po II wojnie światowej majątek uległ parcelacji, a jego część została przekazana kółku rolniczemu. Zachowana do dziś resztówka po okresie użytkowania przez Gromadzką Radę Narodową i przedszkole, przeszły w ręce prywatne. Obecnie budynek należy do Edwarda Kołacińskiego, natomiast pozostałe części nieruchomości pozostają w rękach rodziny Ozyrów.
Murowany dwór, wzniesiony pod koniec XIX wieku, nie przetrwał do dziś. Budynek został rozebrany na przełomie lat 50. i 60. XX wieku. Z dawnego dworu zachowała się jedynie murowana, otynkowana resztówka, która początkowo służyła za siedzibę Gromadzkiej Rady Narodowej, a później jako miejscowe przedszkole. W ostatnich latach przekształcono otwory okienne.
- W pobliżu dworu w Budziszynku znajdowała się urokliwa statua Matki Bożej, która pochodziła z 1863 roku i była symbolem opieki nad powstańcami styczniowymi. Maria, żona Antoniego – ówczesnego właściciela majątku, często modliła się przy niej, zapewne prosząc o zmianę hazardowych skłonności męża. Ich córka, Janinka, przyszła na świat w 1878 roku, jednak rodzinne szczęście nie trwało długo. W wyniku długów karcianych Antoniego Budziszynek został zlicytowany, a sam Antoni opuścił rodzinę, znikając na zawsze. Maria, z półroczną córką, znalazła schronienie u swojej teściowej Bronisławy i Michała Lasockich w Milanówku, zabierając ze sobą ukochany posąg Matki Bożej. Bronisława ufundowała postument, na którym stanęła figura.
Fragment przewodnika Dwory i pałace Mazowsza: powiat grójecki, wyd. II, 2026 r., Nina Herzberg-Zielezińska
Data publikacji artykułu:
Sklep
Ogłoszenia





