Dwór w Kobylnikach

Kobylniki występują w źródłach od 1398 roku. Do XVII wieku własność Kobylnickich, zwanych też Kotowieckimi, w XVI wieku Skaławskich, od XVII wieku również współwłasność Cerekwickich, Zarębów, Romaniszewskich, w XVIII wieku Mąkowskich i Zakrzewskich, a pod koniec XVIII wieku barona Jana Szlichtynga i Jana Potworowskiego. Wreszcie w 1806 roku właścicielem został Jan Nepomucen Kwilecki, sędzia poznański, i w rękach Kwileckich Kobylniki pozostawały aż do drugiej wojny światowej. W 1898 roku Franciszek Kwilecki (1835-1899) utworzył z dóbr kobylnickich ordynację, którą w 1899 roku odziedziczył hr. Hektor Kwilecki z Kwilcza. Ostatnim ordynatem kobylnickim był hr. Dobiesław Kwilecki z Kwilcza, który był jednocześnie ordynatem kwileckim. Hr. Dobiesław Kwilecki (ur. 1881), wywieziony w głąb Rosji w 1939 roku, zmarł tamże w 1942 roku.

W 1939 roku Kobylniki były własnością hr. Dobiesława Kwileckiego. Majątek w 1926 roku liczył 1130 hektarów.

Patrząc na dwór w Kobylnikach, nietrudno się przekonać, jak wiele różniło polskie dwory od niemieckich. Niemieckie wzorowane na miejskich willach, wznoszone często z czerwonej, nie tynkowanej cegły, w najlepszym razie neogotyckie bądź neobarokowe, jak w Smolicach, zawsze chłodne, choć rzemieślniczo doskonałe, pozbawione były wdzięku polskich rezydencji. Polskim dworom w Srebrnej Górze, Grochowiskach Szlacheckich czy wielu innym można było odmówić doskonałości, ale rzadko właśnie wdzięku i tego, co Francuzi nazywają la taille humaine – ludzkiego wymiaru. Ten wdzięk i charakter, a nawet typową dla wielu obiektów historię posiada dwór Kwileckich w Kobylnikach. Wzniesiony w końcu XVIII wieku był w pierwszej połowie XIX stulecia przebudowany, a w drugiej rozbudowany. Kiedy na początku XX wieku swoje triumfy wśród polskich fundatorów święcił w Wielkopolsce kostium narodowy, dwór został w 1911 roku zmodernizowany zgodnie ze wskazaniami nowego stylu. Parterowy, nakryty dachem mansardowym, z wystawką dachową zwieńczoną dekoracyjnym szczytem i kolumnowym gankiem wejścia niosącym balkon. W zwieńczonym półkolistym naczółkiem i ujętym spływami szczycie wystawki dachowej herb Kwileckich Szreniawa. Po obu stronach dworu analogiczne parterowe przybudówki, na których tarasy.

Przy dworze ładna późnoklasycystyczna oficyna z pierwszej połowy XIX wieku.

Tekst: Piotr Libicki, Dwory i Pałace wiejskie w Wielkopolsce, Poznań 2002.
Zdjęcie: Piotr Libicki, lata 90-te XX w.