Przejdź do głównej treści

Historia dworu w Rumi

Majątek istniejący w tym miejscu zaczął się rozwijać nad rzeką Zagórską Strugą w XVIII wieku, a jego dzieje od samego początku były ściśle powiązane z funkcjonującą tu kuźnicą rumską. Najstarsze wzmianki źródłowe wskazują, że już w drugiej połowie XVI wieku na tym obszarze istniały obiekty hydrotechniczne. Z dokumentów wynika również, że kuźnia działała już w 1603 roku, a jej właścicielem był wówczas Wartynberg Preuss.

W kolejnych latach kuźnica przechodziła z rąk do rąk. Jej właścicielami byli m.in. Andrzej Homel, Jerzy Krause oraz Marcin Kolberg. Następnie została nabyta przez Jana Hildebrandta, po którym majątek objął Michał, a następnie jego brat Andrzej Hildebrandt. To najprawdopodobniej za czasów Andrzeja Hildebrandta powstał obecny dwór, który przetrwał ponad dwa stulecia. Potwierdza to data odkryta podczas gruntownego remontu przeprowadzonego w latach 90., widoczna na jednej z belek stropowych.

Po okresie gospodarowania rodziny Hildebrandtów kuźnica wraz z dworem kolejno przechodziła w posiadanie Friedricha Krugera, następnie Edwarda Kroppa, Gottlieba Furstenberga, a ostatecznie Richarda Kuschego.

Historia po 1945 roku

Po 1945 roku opiekę nad dworem przejęło PSS „Społem”. Na piętrze budynku urządzono mieszkania. W latach 90. XX wieku dwór został przejęty przez miasto Rumia, które rozpoczęło prace konserwatorskie, obejmujące restaurację i przebudowę zabytku z przeznaczeniem na siedzibę Miejskiego Domu Kultury. Instytucja ta funkcjonuje w tym miejscu od 1996 roku. W ramach adaptacji wnętrza dostosowano do nowej funkcji kulturalnej.

W tym czasie z bezpośredniego otoczenia zniknęły dawne zabudowania przemysłowe: hale fabryki tekstyliów Kuschego, budynki tartaku oraz magazyny. Równocześnie park przydworski był systematycznie modernizowany.

W odrestaurowanym dworze, znanym również jako „Dworek pod lipami”, skupia się działalność kulturalna miasta.

Architektura

Dwór z przełomu XVIII i XIX wieku zachował historyczną bryłę. Elewacje są otynkowane, a stolarka okienna została w całości wymieniona z zachowaniem pierwotnych podziałów. Dach po remoncie pokryto dachówką typu holenderka.

Źródła wiedzy

Bibliografia:

Zdjęcia:

  • Radosław Kamiński, 2025 r.

Data publikacji artykułu:

01 lipiec 2026