Dwór w Krzyżowicach

Według badań prowadzonych przez rodzinę von Pfeil, nazwa Kreisewitz (Krzyżowice) łączy się z imieniem Criso, krewnego legendarnego Piotra Wlasta. W 1235 roku Walter von Crisowitz, jako dziesięcinę otrzymał kościół, który był wybudowany ku czci świętego Blasiusa. W XV wieku powstała z tego nazwa Krzyżowice na pamiątkę urodzonego w 1370 roku późniejszego rektora uniwersytetu krakowskiego, Franciszka Krzyżowca. Słowo „Krzyż” powstało poprzez przeinaczenie słowa „Kreis”. Wieś wzmiankowana była ponownie w 1273 roku. W średniowieczu należała m.in. do rodziny von Leyningen, a od 1580 roku była własnością Georga von Kittlitz. W późniejszym czasie Krzyżowice należały do pruskiego rządu. W 1845 roku w majątku istniał już dwór. Od 1860 do 1945 roku był w posiadaniu rodziny von Pfeil und Klein Ellguth. Zaich czasów budowla była przekształcona, a dzisiejszy kształt pałacu jest wynikiem prac z drugiej połowy XIX w. Po II wojnie światowej w budowli umieszczono biura PGRu, a dziś jest zamieszkany przez kilka rodzin.

Tekst: Marek Gaworski, Przewodnik po zamkach i pałacach województwa dolnośląskiego, Strzelce Opolskie 2020
Zdjęcie: Marek Gaworski