Podziel się:

Zapoznaj się z historią dworu w Sochaczewie-Czerwonce

Przeczytaj więcej informacji o dworze w Sochaczewie-Czerwonce. Poznaj jego historię. Miłego czytania!

Historia

Dwór niegdyś we wsi Czerwonka, obecnie znajduje się w granicach Sochaczewa. Czerwonka w XVI wieku była własnością królewską. W XVIII wieku należała do Goiszewskch, w tym w 1783 roku do Marcina Goiszewskiego, cześnika sochaczewskiego. Na przełomie XVIII i XIX wieku w rękach Błeszyńskich, od 1817 roku Jana Nepomucena Toczyskiego, marszałka powiatu błońskiego, potem Radwanów, a od 1843 roku majora Wojsk Polskich Stanisława Rychłowskiego. Od 1855 roku do okresu międzywojennego Czerwonka pozostawała własnością Garbolewskich. Została zakupiona przez Kazimierza Aleksandra Garbolewskiego i jego żonę Mariannę z Cottinów za 142 500 rubli. W 1909 roku oraz podkoniec lat dwudziestych majątek liczący 930 hektarów należał do Ignacego Garbolewskiego. Stefan Garbolewski, syn Ignacego Garbolewskiego z Czerwonki, zginął w powstaniu warszawskim.

Dwór

O ile architektura ziemiańska byłaby uboższa, gdyby Andrea Palladio (1508–1580) nie sięgnął do starożytnego Rzymu i nie wykorzystał na niespotykaną dotychczas skalę motywu kolumnowego portyku we wznoszonych pod Vicenzą willach? Cóż wpływałoby na wyobraźnię angielskich architektów i co trafiałoby na karty ich architektonicznych publikacji, które w XVIII wieku docierały do Polski i w drugiej połowie XVIII wieku kształtowały nową szlachecką siedzibę? Czy cokolwiek mogłoby zastąpić kolumnowy ganek, by zakląć mit polskiego dworu i polskości par excellence? To następstwo historyczno-architektoniczno-kulturalnych zdarzeń warto sobie uświadamiać zawsze, ale w szczególności, kiedy spoglądamy na dzieło tak piękne i doskonałe w prostocie formy i pełni wyrazu jak dwór w Czerwonce, wzniesiony około 1800 roku dla Błeszyńskich, być może według projektów uznanego architekta Hilarego Szpilowskiego. Klasycystyczny, parterowy, nakryty dachem czterospadowym, z częścią środkową wyższą o kondygnację mezzanina i poprzedzoną wielkoporządkowym czterokolumnowym portykiem toskańskim zwieńczonym trójkątnym frontonem. Elewacje boniowane. Z boku niewielka przybudówka z około 1870 roku i obszerne powojenne skrzydło. W tym samym czasie co dwór w Czerwonce wzniesione zostały klasycystyczne siedziby w Izdebnie Kościelnym i Jastrzębi. Choć do siebie podobne, każda z nich w inny sposób wykorzystuje motyw wielkoporządkowego portyku kolumnowego: w Czerwonce jest to portyk pełnoplastyczny, w Jastrzębi przyścienny, o czterech półkolumnach, a w Izdebnie Kościelnym to cztery pilastry nałożone na ścianę i zwieńczone
trójkątnym frontonem.

Źródła wiedzy

Tekst: Piotr Libicki, Dwory i Pałace wiejskie na Mazowszu, Poznań 2013.
Zdjęcie: Piotr Libicki


Dwory i Pałace Wiejskie na Mazowszu

Powyższy opis pochodzi z publikacji Piotra Libickiego, pt. "Dwory i Pałace wiejskie na Mazowszu".

Wydawnictwo REBIS

Publikacja "Dwory i pałac wiejskie na Mazowszu" została wydana przez wydawnictwo REBIS.

Opis książki od wydawcy:

Przewodnik dokumentujący ziemiańskie siedziby; prawie 600 obiektów z terenu obecnego województwa mazowieckiego. Dwory i pałace wiejskie na Mazowszu to kolejna po bestsellerowych Dworach i pałacach wiejskich w Wielkopolsce książka-katalog-przewodnik poświęcona historycznym siedzibom ziemiańskim. W książce opisanych zostało 629 obiektów z terenu obecnego województwa mazowieckiego.

  • Współautor publikacji: Marcin Libicki

  • ISBN: 978-83-7301-826-6

  • Ostatnie wydanie: 2013 r.

  • Nakład książki został wyczerpany


Autor książki: Piotr Libicki

Piotr Libicki (ur. 1973 r.), historyk sztuki, członek Stowarzyszenia Historyków Sztuki, autor i współautor przewodników i książek, w tym serii poświęconej dworom i pałacom wiejskim w Wielkopolsce, w Małopolsce, na Mazowszu i na Podkarpaciu. W latach 1999-2009 współpracownik Telewizji Polskiej w Poznaniu, autor i współautor ponad 100 programów krajoznawczych i reportaży. W latach 2013-2015 gościnny wykładowca w Instytucie Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej UAM, a w latach 2018-2019 w Instytucie Historii Sztuki UAM. Od 2013 roku pełnomocnik Prezydenta Miasta Poznania ds. estetyki miasta.

Piotr Libicki