Dwór w Nowej Wsi

Po 1945 roku majątek przejął Skarb Państwa. W dworze ulokowano Sadowniczy Zakład Doświadczalny Instytutu Sadownictwa, który działał tu do 1998 roku i utrzymywał zabytek w dobrym stanie. Później dwór został przejęty przez Starostwo Powiatowe w Grójcu i w 2007 roku sprzedany osobie prywatnej. Od tego czasu stoi opuszczony, a jego stan pogarsza się z roku na rok. Po 2009 r. zdjęto gontowe pokrycie dachu, co przyspieszyło dewastację.

Klasycystyczny dwór w Nowej Wsi został wzniesiony na początku XIX wieku dla Borowskich. Jest to budynek murowany z cegły i otynkowany, parterowy, nakryty czterospadowym dachem z wejściem na osi zamkniętym półkoliście i płytkimi ryzalitami w elewacji ogrodowej. We wnętrzu jest dwu- i trzytraktowy z sienią na osi. Prawdopodobnie w 1844 roku, gdy dwór zakupił Adolf Schuch, dodano portyk złożony z czterech toskańskich kolumn zwieńczonych trójkątnym frontonem z oculusem. Elewacja od strony ogrodu posiada sześć toskańskich półkolumn umieszczonych w szerokiej płytkiej wnęce. Do dworu przylega parterowa, nakryta dachem naczółkowym oficyna.

• W pobliżu dworu znajduje się kapliczka zbudowana z pozostałości dawnej bramy i kaplicy parkowej, zbudowana po wojnie.

Fragment przewodnika Dwory i pałace Mazowsza: powiat grójecki, wyd. II, 2026 r., Nina Herzberg-Zielezińska