Podziel się:

Zapoznaj się z historią dworu w Potoczku

Przeczytaj więcej informacji o dworze w Potoczku. Poznaj jego historię. Miłego czytania!

Historia

Dzisiejszy Potoczek to malowniczo położona nad brzegami Sanny wieś, w krajobrazie której uwagę zwracają rozległe stawy rybne. Najstarsze wzmianki o miejscowości pochodzą z 1409 r. Początkowo Potoczek stanowił część dóbr Potok Wielki i w XVII i XVIII w. należał do rodziny Karskich, a następnie do Wolskich i Wybranowskich. W 1870 r. wieś, folwark i grunty nabył Adam Przanowski, który po kilku latach stworzył tutaj wzór gospodarstwa przemysłowego. W tym czasie posiadłość obejmowała 4 tysiące hektarów. Były tutaj: krochmalnia, gąciarnia, smolarnia, węglarnia, cegielnia, piec wapienny, tartak, dwa młyny i gospodarstwo rybackie. W okolicy wydobywano torf i wapień.

Adam Przanowski wzniósł w Potoczku murowany zespół dworski (na miejscu starego dworu) ok. 1875 r., który nabył majątek w 1869 r. na publicznej licytacji. Założył on również ogród obfitujący w szlachetne gatunki drzew owocowych i krzewów. Do dóbr Potoczka należały Maliniec, Brzeziny i Dąbrówka. W 1901 r. dobra odziedziczył syn Adama – Wojciech Przanowski. W 1925 r. dobudował on do istniejącego dworu prostokątne skrzydło od wschodu. Mieściło ono dodatkowe pomieszczenia jadalni, kuchni, pralni, zaś na poddaszu znajdowały się pokoje gościnne. Dnia 28 sierpnia 1939 r. majątek przeszedł na ręce Michała Wojciecha Przanowskiego, syna Wojciecha.

W okresie okupacji w dworze i rządcówce okresowo stacjonowała żandarmeria hitlerowska. Ówczesny właściciel został aresztowany i wywieziony do obozu w Dachau.

W 1944 r. majątek przejął Skarb Państwa. Początkowo we dworze mieścił się Ośrodek Kultury Rolnej, następnie biura gospodarstwa rybackiego, w części pomieszczeń mieszkały 3 rodziny, a część zajmowała szkoła podstawowa. Od 1961 r. (1963?) mieściła się tu Zasadnicza Szkoła Rolnicza i Zasadnicza Szkoła Rachunkowości Rolnej, a od 1972 r. Technikum Rolnicze. Od lat 80. XX w. dwór jest siedzibą Zespołu Szkół Centrum Kształcenia Rolniczego.

Wokół dworu rozpościera się założony w XVII w. park o powierzchni 10 ha, a w pobliżu zespół stawów o powierzchni 2,5 ha. Na terenie parku zarejestrowanych jest kilkadziesiąt drzew pomnikowych ( dęby, lipy, kasztanowce i jawory).

Źródła wiedzy
  • Andrzej Łuczyński, Grażyna Hołubowicz-Kliza, Rezydencje magnackie i dwory szlacheckie Lubelszczyzny, Cz. 4, Powiaty: biłgorajski, hrubieswzowski, janowski, tomaszowski, zamojski, Dęblin 2011
  • teatrnn.pl (udostępniono za zgodą twórców strony)
  • Jerzy Chomicki, Karta Biała, 2001

Tekst: Andrzej Łuczyński, korekta: Nina Herzberg-Zielezińska

Zdjęcia: